4. БАЛДАРДЫН ӨЛҮМҮН АЗАЙТУУ ҮЧҮН АЗИТРОМИЦИНДИ ЖАРЫМ ЖЫЛДА БИР КОЛДОНУУНУН НАТЫЙЖАЛУУЛУГУ: ГЕОГРАФИЯЛЫК ТОПТОР ИЧИНДЕГИ АНАЛИЗ МЕНЕН СИСТЕМАЛУУ ОБЗОР ЖАНА МЕТА-АНАЛИЗ

БАЛДАРДЫН ӨЛҮМҮН АЗАЙТУУ ҮЧҮН АЗИТРОМИЦИНДИ
ЖАРЫМ ЖЫЛДА БИР КОЛДОНУУНУН НАТЫЙЖАЛУУЛУГУ:
ГЕОГРАФИЯЛЫК ТОПТОР ИЧИНДЕГИ АНАЛИЗ МЕНЕН
СИСТЕМАЛУУ ОБЗОР ЖАНА МЕТА-АНАЛИЗ

M.H. Ahmad¹, S. Murtaza², W. Shafiq², F. Murtaza², I. Babar³,
M. Umais³, A. Qadeer³, T. Khalid², H. Zahid², S. Yousuf⁴
¹С. Тентишев атындагы Азия эл аралык университети, Кант, Кыргызстан
²Punjab Medical College, Фейсалабад, Пакистан
³King Edward Medical University, Лахор, Пакистан
⁴University of Arkansas for Medical Sciences, АКШ

КЫСКАЧА МАЗМУНУ
Актуалдуулугу. Балдардын өлүмү дүйнө жүзүндө азайып жаткандыгына
карабастан, Батыш Африканын айрым аймактарында жогорку деңгээлде калууда.
Азитромицинди жарым жылда бир жолу колдонуу 5 жашка чейинки балдардын өлүмүн
азайтууда, айрыкча Сахаранын түштүгүндөгү Африкада, жакшы жыйынтыктарды
көрсөттү.
Максаты. 1–59 айлык балдарда жалпы өлүмдү азайтууда азитромицинди жарым
жылда бир колдонуу эффективдүүлүгүн системалуу обзор жана мета-анализ аркылуу
баалоо.
Материалдар жана ыкмалар. Изилдөө PRISMA талаптарына ылайык жүргүзүлдү.
2020–2025-жылдар аралыгындагы 5 изилдөө (жалпы 1 143 862 бала) камтылды. Негизги
көрсөткүч — жалпы өлүм. Анализ кокустук эффекттер модели менен жүргүзүлдү.
Натыйжалар. Азитромицин колдонуу жалпы өлүмдү 13% га азайткан (RR = 0,87;
95% ДИ: 0,81–0,93; p < 0,00001). 1000 адам-жылга карата өлүм 11% га кыскарган.
Жыйынтык. Азитромицинди жарым жылда бир колдонуу жогорку коркунучтагы
аймактарда балдардын өлүмүн олуттуу азайтат. Бирок жыйынтыктарды
гетерогендүүлүк жана мүмкүн болгон жаңылыштыктарды эске алуу менен этияттык
менен баалоо керек. Узак мөөнөттүү натыйжаларды жана антибиотикке туруктуулукту
изилдөө зарыл.
Негизги сөздөр: азитромицин, балдардын өлүмү, мета-анализ, антибиотиктер,
коомдук саламаттык.